Ayşen Eren Lester Brown’ın konferansını yazdı:”TEMA Vakfı’nın 15. yıl etkinlikleri çerçevesinde Türkiye’ye gelen Lester Brown yoğun geçen ziyaretinde Çevre Bakanı, Tarım ve Köyişleri Bakanı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ile görüştü. 10 dakika elektriklerin kapatıldığı “Enerji Tasarrufuna Çağrı” etkinliğine Enerji Bakanı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ile katılan Brown, enerji kullanımında tasarrufun önemine dikkat çekti ve kamuoyunu etkin olmaya davet etti.”…

…”Uygarlığı Kurtarmak İçin Harekete Geçmek” konulu konferans veren Brown’a göre, 2020′ye kadar karbondioksit emisyonları yüzde 80 oranında azaltılamazsa buzullar eriyecek, denizin yükselmesi ile su deltaları sular altında kalacak, milyonlarca insan göç edecek. Dunyayi kurtarmak icin herkesin seferber olmasi gerektiğini, gelecegin hepimize ait oldugunu, yapilmasi gerekenleri belirleyip, plan ve tarih koyup hemen calismalara baslanmasının zorunlu olduğunu vurguladı. 

Ülkeler ve hükümetler üzerinde iki yeni büyük gerilim kaynağından
1. Yükselen petrol fiyatları
2. Yükselen gıda fiyatlarından
bahsetti, bu artışların anlık, mevsimlik, yıllık değil uzun sureli egilimler oldugunu soyledi.  Bu eğilimlerin neden-sonuç analizini özetledi.

Türkiye ve diğer ülkelerdeki enerji bakanlarının dünyanın en önemli ve kritik işini yaptıklarını, dünyanın geleceğini şekillendirdiklerini, verdikleri kararların diğer bakanlıkları örneğin tarım bakanlığını etkileyeceğini, sağlık bakanlığının politikalarının tarım bakanlığını etkileyeceğini belirtti.

Nükleer enerjinin küresel ısınma için bir çözüm olamayacağından bahseden Lester Brown’a göre 
- Nükleer atıkların bertaraf edilmesi,
- Olası kazalara karşı sigortalanmasi ki bu sorumluluk altına hiçbir sigorta şirketi giremiyor,
- İşlevini tamamlayan nükleer santralların sökülmesi
ve diğer tüm maliyetler eklendiğinde nükleer enerji kesinlikle ekonomik değil. Nükleer enerji kullanan ülkelerde Fransa, Çin gibi elektrik monopol olarak üretildiğini, yatırımcılar açısından kesinlikle ekonomik olmadığını ekledi. Ayrıca “nükleer enerji yönetilemeyen bir teknoloji ve bunu kabul etmemiz gerek” dedi.

Rüzgar, güneş, jeotermal, dalga enerjisine değinen Lester Brown, var olan yatırımların kısa sürede doğa dostu teknoloji üreten yatırımlara dönüştürülebileceğini iddia etti. Endüstrinin bu esnekliğe sahip olduğunun kanıtı olarak ABD’de 1942 – 44 yılları arasında otomobil endüstrisinin tümüyle silah endüstrisine dönüştürülmesini gösterdi.

Texas’lı eski petrol kralı bir zenginin, giderek azalan petrol rezerv grafiklerine bakmaktan sıkılıp rüzgar enerjisine yatırım yapmaya karar verdiği, yılda %25 kazanmayı beklediğini söyledi. Güneş teknolojisindeki gelişmeleri özetledi.

Dünyanin doğal destek sistemlerinin (toprak, orman, balik yataklari vs) son derece önemli olduğunu, geri kazanılması  gerektiğini, yöntem değışikliklerinin zorunlu hale geldiğini söyledi.  Lester Brown “herkes petrolün biteceğini söylüyor ama kimse toprağın tükenmesinden bahsetmiyor. Petrolün alternatifi var ama toprağın yok” diyerek toprak erozyonunun yıkıcı etkisine dikkat çekti.

İklim değişikliğine karşı önerdigi bazı çözümler;
• Enerji tasarrufu ve verimli kullanımı,
• Yeni temiz enerji kaynaklarına yatırım,
• Ağaç dikmek,
• Ekolojik maliyetlerin ürün ve hizmet fiyatlarına vergi olarak eklenmesi.

Çevre sorunları ile ilgili olarak medyanın büyük sorumluluğu ve kritik bir rolü olduğuna değindi.

Ünlü çevre bilimciye göre küresel iklim değişikliği “muazzam bir pazar başarısızlığı”. Bu sorun gelecekte büyük maliyet getirecek.  Lester Brown’a gore, sosyalizm, pazarın gerçeği söylemesine izin vermediği icin yıkıldı, kapitalizm ise pazarın ekolojik gerçekleri söylemesine izin vermediği icin yıkılacak.  Araba, benzin vs. için ödeme yaparken bunların üretiminin ve kullanımının neden olduğu hava, su, toprak kirliliği, iklim değişikliği sorunlarının çözümü için para ödenmediğini ancak ödenmesi gerektiğini, buna göre vergi sisteminin yeniden yapılandırılmasını önerdi.

Halkın baskı yaparak veya destek olarak pazar üzerinde etkili olduğunu vurguladı.  “Biz önemliyiz.  Eylemlerimizi belirleyebiliriz.  Eğer yeterince insan katılırsa politikalar değişebilir.  ABD’deki tütün lobisinin gücünü kaybetmesi gibi kamuoyu değiştiği takdirde politikalar değişir.  Pekçoğumuz çocuk ve hatta torun sahibiyiz.  Bu bizim çocuklarımızın geleceği.  Sadece kenarda oturup bekleyemeyiz.  Çalışmalara dahil olmalıyız.  Sistemsel bir değişime ihtiyacımız var ve bunu yapabiliriz.” diyen Lester Brown, hepimizi etkin olmaya davet ederek konuşmasını tamamlandı.

Ayşen Eren
Endüstri Yüksek Mühendisi
Sürdürülebilir Yaşam Danışmanı