İnsan sürekli doğadan alarak ve geriye atıklarını bırakarak daha ne kadar süre idare edebilir?

Ekolojik ayakizi kavramını, ilk olarak Dr. Mathis Wackernagel, Prof. William Rees ve arkadaşları öne sürdü.Bilim insanlarının akıllarındaki soru şuydu: İnsan sürekli doğadan alarak ve geriye atıklarını bırakarak daha ne kadar süre idare edebilir?

Bu sorunun cevabını bulduklarında, geriye kalan doğal kaynakların ölçüsünün öğrenilebileceğini ve doğanın sürekli tüketilmesini ve tahrip edilmesini önleyecek çözümler üretilebileceğini düşünüyorlardı. Böylece bir insanın atıklarının yok edilmesi de dahil olmak üzere, tüm gereksinimlerini karşılamak için kullandığı biyolojik alanı ölçen bir araç geliştirdiler.

Elde edilen ölçüye de ekolojik ayakizi deniyor. Ekolojik ayakizi, belirli bir toplumun tükettiği kaynakların üretimi ve atıklarının yok edilmesi için gereken, kara ve su alanlarının büyüklüğünü gösteriyor. Ayrıca, farklı insan etkinliklerinin çevre üzerindeki etkilerinin de anlaşılmasını sağlıyor. Üstelik, bu araç sayesinde hangi ülkenin, hangi kentin, hangi ailenin ya da hangi insanın ne kadar biyolojik alan kullandığı konusunda da bilgi elde etmek mümkün. İşin en ilginç ve önemli yanı da bu zaten. Çünkü, ne kadar tükettiğimizi ve tüketimlerimizin nelere yol açtığını bilmenin, bilinçli tüketim alışkanlıkları edinmemize ve tüketim konusunda seçim yaparken daha farklı düşünmemize neden olacağı kesin.

Dünya Doğayı Koruma Vakfı’nın (WWF-World Wildlife Fund), Yaşayan Gezegen Raporu’na göre, gezegenimizde kişi başına düşen biyolojik olarak üretken alan 1,9 hektar. WWF’in raporuna göre, sırasıyla Birleşik Arap Emirlikleri, ABD, Kanada, Yeni Zelanda, Finlandiya, Norveç… 8-10 hektar arasında değişen rakamlarla ayakizleri en büyük ülkeler. Ancak, kişi başına 2 hektarın üzerinde alan kullanan 50′den fazla ülke var. Türkiye’nin ekolojik ayakiziyse kişi başına yaklaşık 2,7 hektar.Başka bir biçimde ifade edecek olursak, dünyada herkes kaynakları bu seviyede tüketseydi bizi beslemesi için bir gezegene daha ihtiyacımız olurdu.

Ekolojik ayakizi kavramı, doğa koruma çalışmalarına katkıda bulundu. Ancak tüketim çılgınlığı devam ediyor… Bazıları buna “ekolojik aşırılık” da diyor…

“EKOLOJİK AŞIRILIK” NEDİR?
‘Ekolojik aşırılık’ terimi bir bölgenin ekolojik limitlerinden fazla olan tüketim seviyesini tanımlamak için kullanılır.

Başka bir deyişle, doğal kaynakları uzun vadede sürdürülemeyecek bir şekilde kullanıyoruz.

Bu kavram bir kişinin banka hesabına benzetilebilir. Kısa vadede birikimlerimizi kullanarak ya da kredi çekerek imkanlarımızdan fazlasıyla yaşayabiliriz, ancak buna devam edersek uzun vadede iflas kaçınılmazdır. Bu kişi bir noktada hem sadece kendi imkanlarıyla yaşamak zorunda kalmanın yanı sıra krediyi geri ödemek zorundadır.

Aşırıya kaçma dikkatleri insanların anlayabileceği bir sadelikte, limitleri olan bir dünyada yaşadığımız gerçeğine çekiyor

Psikologlara göre bir çok insan  ”iklim değişikliği”ni kabul etmek istemiyor ve inkar ediyor.

Avustralyalı profesör Clive Hamilton, insanların büyük çoğunluğunun iklim değişikliğini inkar ettiğini söylüyor. Hamilton bu psikolojiyi İkinci Dünya Savaşı öncesinde İngilizlerin ve Almanların psikolojileriyle karşılaştırıyor ve “insanların davranışlarını değiştirebilmenin tek yolu onların korkularını aşmalarını sağlamak” diyor.

Telegraph’ın haberine göre Oxford Üniversitesi’ndeki bir konferansta konuşan Hamilton, insanların üç değişik şekilde reaksiyon verdiğini söylüyor. Bunlar da “inkar, duygusuzluk veya harekete geçme”…

İklim değişikliği konusunda ise, İngiltere’de küçük bir grubun iklim değişikliğini tamamen reddettiğini ve sera gazlarının sıcaklığın yükselmesine neden olmadığın inandıklarını söylüyor. Onlardan daha küçük bir grup ise iklim değişikliğini durdurabilmek için çalışıyor. Bu gruptakiler daha az et yiyorlar, hükümete iklim değişikliği konusunda baskı yapıyorlar ve daha az araba kullanıyorlar.

Profesör Hamilton, insanların büyük bir çoğunluğu ise bu konuyu düşünmek istemiyor, başkalarını suçluyor ve kendi hayatları ile ilgileniyor diyor. Hamilton bu duruma bir anlamda bilim insanlarının neden olduğu görüşünde. Bilim insanlarının verdiği çok sayıda korkutucu bilgi insanları bu konuyu düşünmekten uzaklaştırıyor. “İnsanları bu konuda korkutmamız gerektiği konusunda bir görüş var. Çünkü korkular insanları konudan uzaklaştırıyor. Ancak öyle bir noktadayız ki artık hepimizin bi korkuları aşıp harekete geçmesi gerekiyor.” diyor.

KAYNAK: NTVMSNBC

Sanayi ülkeleri Kopenhag’da yapılan İklim Zirvesi’nde ödeyeceklerini taahhüt ettikleri rakamda kesintiye gidiyor.

Deutsche Welle Türkçe’nin haberine göre, sanayi ülkeleri Kopenhag’da yapılan İklim Zirvesi’nde ödeyeceklerini taahhüt ettikleri rakamda kesintiye gidiyor. Alman hükümeti de tasarruf önlemleri kapsamında iklimi koruma yardımlarını azaltmayı hedefliyor. 

Sanayi ülkeleri geçtiğimiz Aralık ayında Kopenhag’da yapılan İklim Zirvesi’nde 2010-2012 yılları arasında iklim değişikliğinin az gelişmiş ülkelerdeki yıkıcı etkilerinin önüne geçmek için bu ülkelere toplam 30 milyar dolarlık yardım sözü vermişti. Bu yardımın üçte birini oluşturan yaklaşık 10 milyar euro AB ülkeleri tarafından karşılanacak. İklim müzakerelerinde AB’yi temsil eden  baş müzakereci Artur Runge-Metzger, AB’nin ödemeyi taahhüt ettiği bu mali yardımı toplayabileceği kanaatinde.

Runge-Metzger verilen sözlerin tutulması gerektiğinin önemle altını çizdi: “Bakanlarımızın da sürekli tekrarladıkları gibi gelişmekte olan ülkelerin güvenini kazanmak çok önemli bir husus… Yani verdiğimiz sözün arkasında durmalıyız. Kopenhag’ın yasal değil, siyasi bir yaptırımı söz konusu. Ancak siyasî yaptırımların da yerine getirilmesi en az yasal yaptırımlar kadar önem arz ediyor.”

Öte yandan sanayi ülkeleri birbiri ardına Kopenhag’da yapılan İklim Zirvesi’nde ödeyeceklerini taahhüt ettikleri rakam üzerinden kesintiye gidiyor. Örneğin Almanya Başbakanı Angela Merkel Kopenhag’da gelişmekte olan ülkelere yılda 420 milyon euroluk yardım sözü vermişti.

Uluslararası yardım örgütü Oxfam’ın iklim uzmanı Jan Kowalzig bu rakamın yeni bir meblağ olmadığına ve büyük bir bölümünün daha önceden ödeneceği taahhüt edilen yardımlardan oluştuğuna dikkat çekiyor: “Kopenhag’da Almanya’nın bu üç yıl içinde yapacağı yardımın 1 milyar 260 milyon euro yani yılda ortalama 420 milyon euro olacağı açıklanmıştı. Bu ilk bakışta çok yüklü bir miktar… Ancak bunun büyük bir bölümünü daha önceden verilmiş sözlerin tekrarlanmasından oluştuğu göz önünde bulundurulmalı. 2010 yılı için ön görülen paranın sadece 70 milyonu yeni, yani daha önceden başka bir yerde zaten ödeneceği taahhüdü verilmemiş.”

Kowalzig bu 420 milyon euronun içinde örneğin Başbakan Angela Merkel’in 2008 yılında Bonn’da yapılan Uluslararası Biyoçeşitlilik Konferansı’nda canlı türlerinin ve doğanın korunması için ödeme sözü verdiği milyonlarca euronun ve birçok eski taahhüdün de bulunduğunu kaydediyor.

Kowalzig Almanya’nın tasarruf önlemleri kapsamında 2011 ve 2012 yılı için ödeyeceği 70 milyon eurodan da kurtulmaya çalıştığını belirtiyor. İklim uzmanı birçok sanayi ülkesinin kısıntıları gerekçelendirmek için yaratıcı yöntemler ve hesap oyunları geliştirdiğini sözlerine ekliyor: “Hepsi değilse de birçok ülke bunu yapıyor. Mesela Fransa. Fransız yardımının büyük bir bölümü krediden oluşuyor. Fransa baştan beri vereceği kredileri de yardım toplamına dahil ediyor.”

Uzmanlar sanayi ülkelerinin hesaplarla oynayarak ilkim değişikliği görüşmelerinde alınan kararları tamamıyla çıkmaza sürüklemesinden endişe ediyorlar.

KAYNAK: NTVMSNBC